Wiatr z pampy.

Horacio Pagani urodził się w 1955 roku w Casildzie, małym rolniczym miasteczku na argentyńskiej pampie, jako syn piekarza. Zanim nauczył się prowadzić, już budował — modele samochodów rzeźbione z drewna balsy, powstające ręcznie, gdy inni chłopcy grali w piłkę. Jak sam opowiada, w wieku dwunastu lat postanowił, że pewnego dnia będzie budował najpiękniejsze samochody świata — i że będzie to robił w Modenie.

Marzenie miało solidne podstawy. Jako młody człowiek projektował i budował meble, przyczepy kempingowe i maszyny wyścigowe, aż wreszcie samochód F2, którego silnik zgodziło się sponsorować Renault — jednomiejscowy bolid do argentyńskich mistrzostw Formuły 2. Była to wizytówka inżyniera, którego nie było stać na studia inżynierskie: studiował wzornictwo przemysłowe, a potem po prostu budował, aż ludzie zwrócili na niego uwagę.

Osoba, która zwróciła uwagę, znaczyła więcej niż jakikolwiek dyplom. Juan Manuel Fangio — pięciokrotny mistrz świata Formuły 1 w barwach Alfy Romeo, Ferrari, Maserati i Mercedes-Benz, największy kierowca swojej epoki i bohater narodowy Argentyny — poznał młodego projektanta i dostrzegł w nim coś znajomego. Gdy Pagani postanowił spróbować szczęścia we Włoszech, Fangio napisał w jego imieniu listy polecające do największych włoskich producentów samochodów.

W grudniu 1982 roku Horacio i jego żona Cristina wyruszyli do Modeny z namiotem, dwoma rowerami i walizką pełną marzeń. Nawet listy Fangia nie potrafiły wyczarować pracy w pogrążonym w kryzysie przemyśle samochodowym: przez wiele miesięcy Pagani utrzymywał się z dorywczych zajęć, ucząc się żyć za grosze w zasięgu wzroku fabryk, do których płynął przez ocean.

C8 stał się Fangio F1, a przy projekcie doradzał sam stary mistrz. W 1992 roku ruszyła budowa prototypu; w 1993 roku przetestowano go w tunelu aerodynamicznym Dallary z obiecującymi wynikami. Brakowało mu jednak silnika — a Fangio dokładnie wiedział, gdzie go szukać. Jako honorowy dyrektor Mercedes-Benz orędował za swoim protegowanym w Stuttgarcie.

Na salonie w Genewie w 1993 roku Pagani pokazał swój prototyp głównemu inżynierowi Mercedes-Benz Dieterowi Zetsche, przyszłemu prezesowi Daimlera. „Wygląda jak ponadczasowy samochód” — powiedział Zetsche. „Dzięki Bogu — odparł Pagani — bo nie mam pieniędzy, a na jego zbudowanie będę potrzebował mnóstwa czasu”.

Kilka miesięcy później, w 1994 roku, Mercedes-Benz zgodził się dostarczać silnik M120 V12 — sześciolitrową, 48-zaworową jednostkę z 600 SL i flagowych wersji Klasy S. Maleńki warsztat na emilijskiej prowincji zapewnił sobie ten sam silnik, który napędzał najdroższe Mercedesy, jakie można było kupić. Trzy dekady później to wciąż jedyne silnikowe partnerstwo w historii Pagani.

A potem, 17 lipca 1995 roku, Fangio zmarł. Pagani wycofał nazwisko przyjaciela z samochodu i sięgnął po wiatr, który spływa z Andów na pampę: Zonda. Gdy gotowy C12 pojawił się w Genewie w marcu 1999 roku — srebrny, a jego srebrne malowanie było świadomym echem Srebrnych Strzał Sauber-Mercedes z Grupy C — osiągał 330 km/h i nosił swój silnik V12 jak klejnot w szklanej gablocie.

Huayra z 2011 roku — nazwana na cześć keczuańskiego boga wiatru — była nowym samochodem z nowym sercem: silnikiem M158, sześciolitrowym V12 biturbo, które Mercedes-AMG opracowało specjalnie dla Pagani. Zestrojony pod kątem reakcji, a nie rekordowych liczb, silnik oddawał 730 KM, utrzymywał 1100 Nm już od 2250 obr./min i współpracował z aktywnymi klapami aerodynamicznymi w każdym narożniku nadwozia.

Każdy egzemplarz powstaje ręcznie w Affalterbach zgodnie z obowiązującą w AMG zasadą „jeden człowiek — jeden silnik” i jest sygnowany przez swojego budowniczego, niczym silniki karosowanych Mercedesów z lat 30. Partnerstwo, które wynegocjował Fangio, przetrwało go już o trzy dekady: Pagani pozostaje jedyną zewnętrzną marką, dla której AMG buduje silniki V12 na zamówienie.

We wrześniu 2022 roku nadszedł trzeci rozdział. Utopia została zaprezentowana w Mediolanie w otoczeniu oryginalnych rysunków Leonarda da Vinci — hołd zamierzony, bo zasada Leonarda, że sztuka i nauka muszą iść ręka w rękę, jest credo Pagani od czasów Casildy.

Odpowiedzią Utopii na epokę elektryczną była herezja: 864 KM i 1100 Nm z rozwiniętego M158, żadnego wspomagania hybrydowego oraz czysto mechaniczna, siedmiobiegowa skrzynia manualna opracowana wspólnie z Xtrac — bo klienci Pagani poprosili o możliwie najczystszą maszynę. Firma zrodzona z listów polecających dziś pisze własne.